බිලියන 528ක් ඉවරයි! තවම මළකුණ කරේ
පසුගියදා ඉදිරිපත් කෙරුණු 2027 අයවැය කතාවේදී ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක පාර්ලිමේන්තුව හමුවේ තැබූ එක් ඉලක්කමක් මුළු රටේම ඇස් අරවන්නට සමත් වුණාදැයි සැකයි. එනම්, 2008 වසරේ එමිරේට්ස් හවුල්කාරිත්වය අවසන් කිරීමෙන් පසු මේ දක්වා ශ්රීලංකන් ගුවන් සේවය ලබා ඇති සමුච්චිත පාඩුව රුපියල් බිලියන 528ක් බවයි. රටේ සෙසු ප්රධාන රාජ්ය ව්යවසායන් 52ක්ම ලාභ ලබන තත්ත්වයට පැමිණ තිබියදී, 2026/27 මූල්ය වර්ෂයේ පළමු මාස තුන තුළ පමණක් රුපියල් බිලියන 35.6ක පාඩුවක් ලැබූ මෙම ආයතනය මහා භාණ්ඩාගාරයට දරාගත නොහැකි පිළිලයක් බව ජනාධිපතිවරයාම පිළිගත්තේය.
මේ ආයතනය සුදු අලියෙකු බවත්, රටේ ආර්ථිකය උරා බොන ඩ්රැකියුලා කෙනෙකු බවත් ඉතා පැහැදිලිව පෙනෙන්නට තිබියදී, බලයට පත්වන සෑම ආණ්ඩුවක්ම මේ මළකුණ දැන දැනම කරේ තබාගෙන යන්නේ ඇයි ද යන්න විමසා බැලීම වටි.

“ජාතික අභිමානය” – රටේ කොඩිය ගැසූ ප්ලේන් එක
ශ්රීලංකන් ගුවන් සේවය යනු දේශපාලනඥයන් විසින් අහිංසක ජනතාව රැවටීමට යොදාගන්නා ලාභම අවියයි. රටේ කොඩිය ගැසූ ප්ලේන් එකක් අහසේ යන දෙස බලා බඩගින්නේ සිටින ජනතාවට “අපි හරි අභිමානවත් ජාතියක්” යැයි සිතන්නට පාලකයෝ පුරුදු කර තිබේ. ගුවන් සේවය විකුණා දැමීමට හෝ වසා දැමීමට යෝජනා කළ සැණින් “ජාතික සම්පත් විකුණනවා” යැයි කෑගසන්නේද, බලයට ආ පසු ඒ ණය බර ජනතාව මත පටවන්නේද එකම දේශපාලන පැලැන්තියයි. පසුගිය ආණ්ඩුව ආරම්භ කළ ප්රතිව්යුහගත කිරීම නතර වූයේත්, වත්මන් ආණ්ඩුවට පවා තීරණයක් නොගෙන “විශේෂඥ කමිටු” පත් කරමින් කල් මැරීමට සිදුව ඇත්තේත් මේ බොරු දේශප්රේමී සටන් පාඨයට යටවය.
පැරණි ව්යාපාරික ජාල සහ සබඳතාවල බලපෑම
“වෙනසක්” පොරොන්දු වී බලයට ආ වත්මන් රජයට පවා මෙම ආයතනය වටා ඇති සාම්ප්රදායික ව්යාපාරික ජාලයෙන් මිදීමට නොහැකි වී ඇත. රජය පත් වූ විගස ගුවන් සේවය පෞද්ගලීකරණය කිරීම නතර කර, ප්රකෝටිපති ව්යාපාරික ධම්මික පෙරේරාගේ සමීපතම ව්යාපාරික සගයෙකු වූ සරත් ගනේගොඩ ගුවන් සේවයේ සභාපති ධුරයට පත් කිරීමත් සමඟම ධම්මික පෙරේරාගේ නමද මෙම අර්බුදයට ඇදී ආවේය. එපමණක් නොව, ගුවන් සේවය ගොඩගැනීමට නම් ධම්මික පෙරේරා එහි ප්රධාන විධායක නිලධාරී (CEO) ලෙස පත් කළ යුතු බවට විපක්ෂ මන්ත්රීවරුන් පවා පාර්ලිමේන්තුවේදී යෝජනා කරන තරමට, මෙම ආයතනයේ පාලනය සුපුරුදු බලවත් ව්යාපාරික ධම්මික අතරම දෝලනය විය.

මහජන මුදලින් සැප විඳින වරප්රසාදිත මාෆියාව
මේ ආයතනය පාඩු ලැබුවද, ඒ ඇතුළත සිටින සුළුතරයක් සුරසැප විඳිති. රටේ සාමාන්ය මිනිසෙකුට සිහිනයකින්වත් සිතිය නොහැකි අධික වැටුප්, දීමනා, නොමිලේ ගුවන් ටිකට්පත් සහ තීරුබදු රහිත සුඛෝපභෝගී වරප්රසාද භුක්ති විඳින ඉහළ කළමනාකාරීත්වයක් සහ බලවත් වෘත්තීය සමිති මාෆියාවක් මෙහි ක්රියාත්මක වේ. ආයතනය විකුණුවහොත් හෝ වසා දැමුවහොත් තමන්ගේ මේ පිනට ලැබෙන සුරලොව අහිමි වන බව දන්නා ඔවුහු, ඕනෑම ප්රතිසංස්කරණයක් බිල්ලට දීමට සැදී පැහැදී සිටිති.
දේශපාලන හෙන්චයියන් පුරවන පින්පඩි මධ්යස්ථානය
දශක ගණනාවක් පුරා පාලකයන් ශ්රීලංකන් ගුවන් සේවය භාවිත කළේ තමන්ට කඩේ ගිය හෙන්චයියන්ට රැකියා දෙන “පින්පඩි බැංකුවක්” ලෙසය. ගුවන් යානා 23ක් පමණක් ඇති සමාගමකට කිසිසේත්ම නොගැළපෙන තරමේ අතිරික්ත සේවක පිරිසක් අදටත් මහජන මුදලින් නඩත්තු වන්නේ ඒ නිසාය.




